Stichting Kunstbus Groningen

Dit artikel is 07-12-2020 voor het laatst bewerkt.
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

Tom Brook

Oost-Fries adellijk geslacht, de voornaamste familie in Oost-Friesland rond 1400. De familie Tom Brok (ook bekend als: tom Broke, tom Brook, tom Broek, ten Brok, ten Broke) was een machtige hoofdelingsfamilie, oorspronkelijk afkomstig uit Norderland. Ze had de heerschappij over het Broekmerland (vanaf de tweede helft van de 14e eeuw) en over het Aurikerland (eerste kwart van de 15e eeuw).

De familie probeerde sinds de tweede helft van de 14e eeuw Oost-Friesland onder haar controle te krijgen. Bij dat streven raakten zij in conflict met een andere belangrijke hoofdelingsfamilie, de Abdena's. Tussen beide families brak een vete uit, welke de aanleiding zou vormen tot van de Grote Friese Oorlog (1413-1422). In 1435 stierf de familie uit.

De stamvader van de familie, Keno, was afkomstig uit het geslacht Kenesma, dat zich later Tom Brok noemde. Keno behoorde tot de jaarlijks gekozen vier Redjewen, ook wel consules genoemd. Hij liet in 1300 aan zijn zoon Hilmer een hof bij Engerhafe na. Dit gaf Hilmer het recht om zich rechter te noemen. Dit recht ging later naar Burg Broke over.

De volgende familieleden zijn hoofdeling geweest:

Keno I tom Brok

Keno I tom Brok (? - 1376) was een Friese krijgsheer en hoofdeling. Hij was de zoon van Hilmer.
Keno I tom Brok is de vroegste geschiedkundige vertegenwoordiger van de familie en werd in 1347 heer over Broke, Marienhafe en Aurich. In 1347 werd hij voor de eerste keer in een oorkonde vermeld, waarin hij als nobilis vir met als patroniem Keno Hilmerisna in Brocmania.

In 1371 werd Keno I tom Brok in een pauselijke genadebrief voor het eerst capitaneus Brocmanie genoemd, hetgeen hoofdling van het Broekmerland betekent. Voor deze tijd, vermoedelijk rond 1361 is hij geklommen tot de positie van een landshoofdeling. De familie hernoemde zich, naar erkenning van het land, naar Tom Brok.
Keno I tom Brok voerde in 1361 de landmacht tegen Edo Wiemken aan.

Ocko I tom Brok

Ocko tom Brook (gest. 1391) sloot in 1381 en 1382 verbonden met de stad Groningen, respectievelijk de Ommelanden.

Widzel tom Brok

Toen Widzel tom Brok de soevereiniteit overnam, bood hij de piraat Klaus Störtebeker, een Likedeeler, Marienhafe in Oost-Friesland aan als een plek om zich terug te trekken. Widzel stierf in een brand in een kerk te Detern. Deze brand was aangestoken door de krijgers van de Aartsbisschop van Bremen, de graaf van Oldenburg en anderen uit het verbond.

Keno II tom Brok

Keno II tom, (? - 16 augustus 1417) was een Oost-Friese hoofdeling, die begin 15e eeuw in Oosterlauwers Friesland over de meeste macht beschikte. Tijdens de Grote Friese Oorlog was hij de leider van de Geallieerde partij.
Na de inname van Emden door Ocko's zoon Keno tom Brook in 1413 vluchtte de hoofdeling aldaar, Hiske

Abdena, naar zijn partijgenoten in Groningen, die onder leiding stonden van Coppen Jarges. Hierdoor escaleerden de verhoudingen in de stad en verdreef de partij van Jarges die van zijn tegenstanders. Met hulp van partijen in Drenthe, de Friese Vetkopers en de partij van Tom Brook wisten de ballingen de stad in 1415 blijvend te heroveren.

Ocko II tom Brok

Keno's zoon Ocko tom Brook (gest. 1434) werd door zijn voormalige bondgenoot Focke Ukena in 1427 bij de slag op de Wilde Akkers definitief verslagen.


Eerste pageview van vandaag: 1