Lexicon Kunstbus Groningen

Dit artikel is 13-12-2021 voor het laatst bewerkt.
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

Groninger ziekte

De Groninger ziekte (ook wel 'tussenpozende koortsen' of anderedagenkoorts genoemd) die in 1826 uitbrak was (vermoedelijk) een vorm van malaria die aan bijna 10% van de bevolking van de stad Groningen (2.800 mensen in totaal) het leven kostte.

Tijdens de Stormvloed van 1825 vonden er tussen 3 en 5 februari diverse dijkdoorbraken plaats, waardoor landerijen onder water kwamen te staan. De rotting van planten en dieren in een moerasachtige omgeving en de doorbraak van de Rietdijk in Groningen in 1826 -die de stad onder water zette- zorgde in de hete lente en zomer van 1826 voor een voedingsbodem voor de malariamug die de malariaparasiet verspreidde.

De ziekte zou zich niet alleen manifesteren in Groningen en omgeving, ook Friesland en de Duitse Noordzeekust werden getroffen. De Friese plaats Sneek meldde dat het aantal doden in 1826 verdrievoudigd was ten opzichte van voorgaande jaren. Ook plaatsen als Hoorn en Delfzijl werden zwaar getroffen

Door het groot aantal sterfgevallen besloot de Raad van de Martinikerk te Groningen de klokken niet meer te luiden bij begrafenissen, omdat dit een negatief effect zou hebben op de plaatselijke bevolking.

Door deze uitbraak werd de discussie over het begraven van overledenen in een kerk of in de directe omgeving ervan sterker aangezwengeld. Veel medici en bestuurders meenden dat het begraven binnen de stadsmuren leidde tot grote besmettingshaarden. De stad Groningen zou in 1827 dan ook overgaan tot de aanleg van de Zuider- en Noorderbegraafplaats.


Wellicht toch een andere ziekte?

Pas tientallen jaren later, toen duidelijk werd dat muggen de veroorzaker waren van malaria, is deze ook aangewezen als de veroorzaker van de 'Groninger Ziekte'. Maar helemaal onomstreden is deze theorie niet.

Anderen menen dat de oorzaak moet worden gezocht in de overstroming van de plaatselijke 'drekstoep' waar de poeptonnen werden geleegd. Deze overstroming zou het oppervlaktewater hebben verontreinigd met een tyfusepidemie als gevolg.


Klik hier voor informatie over auteurs, literatuur en websites waar veelvuldig uit geciteerd of geparafraseerd is.


Er is nog niet op dit artikel gereageerd.

Pageviews vandaag: 9.