Lexicon Kunstbus Groningen

Dit artikel is 07-01-2021 voor het laatst bewerkt.
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

Egbert Meusz. Cortenaer

Egbert Bartolomeusz Kortenaer of Egbert Meussen Cortenaer (Groningen ca.1604 - bij Lowestoft 13 juni 1665) was vlootvoogd, een Nederlands admiraal en zeeheld uit de zeventiende eeuw. In plaats van Meussen wordt ook wel de vorm Meeuwisz of Meeusz gebruikt.

In 1626 werd hij vermeld als konstabel op een schip van de admiraliteit op de Maze, enkele jaren later als stuurman. In 1637 was hij gevangene bij de Duinkerkers.
Van 1643 tot 1647 was hij stuurman op de 'Aemilia' bij luitenant-admiraal Marten Harpertsz. Tromp.
In 1652 was hij stuurman op de 'Brederode' geworden, weer bij Tromp.
Hij raakte in december 1652 zwaar gewond in de slag bij Dungeness. Kort daarna volgde zijn bevordering tot kapitein-luitenant.
In augustus 1653 gedroeg hij zich dapper en beleidvol in de slag bij Terheiden, waar hij paniek voorkwam door na Tromps sneuvelen de admiraalsvlag te laten blijven waaien en de strijd voort te zetten.
Tegen het einde van de Eerste Engelse Oorlog had hij korte tijd als tijdelijk vlagofficier (commandeur) het commando over een eskader van zestien schepen.
In 1654 werd hij benoemd tot ordinaris kapitein. Na de oorlog was hij 'raad en assistent' van de nieuwe opperbevelhebber, de onbevaren Jacob, baron van Wassenaer-Obdam. Hij fungeerde daarbij tevens als Van Wassenaers vlagkapitein, onder andere bij een expeditie naar Danzig (1656), in de Portugese wateren (1657) en de Deense wateren (1658).

In november 1658 onderscheidde hij zich in de slag in de Sont door de wijze waarop hij het vlaggenschip, de 'Eendracht', ondanks grote verliezen aan opvarenden en zware schade weet te behouden.

In 1659 werd Cortenaer vice-admiraal onder het college op de Maze; bij deze benoeming heeft een warme aanbeveling van Van Wassenaer-Obdam wel de doorslag gegeven. Van 166r tot 1663 kruiste hij als eskadercommandant op kapers in de Noordzee en de Atlantische Oceaan.

Bij de grote promotie van Hollandse vlagofficieren als reactie op de benoeming van Jan Evertsen tot luitenant-admiraal van Zeeland werd Cortenaer op 29 januari 1665 luitenant-admiraal van de Maze. In mei 1665 commandeerde hij op de 'Groot-Hollandia' de voorhoede van 's lands grote oorlogsvloot. Hij sneuvelde op 13 juni 1665 in de slag bij Lowestoft bij het doorbreken van de Engelse linie. Zijn opperstuurman Stinstra trok zich met de 'Groot-Hollandia' uit de strijd terug, terwijl hij de admiraalsvlag liet waaien. De daardoor ontstane verwarring was een belangrijke oorzaak van de verpletterende nederlaag. Na terugkeer in Holland werd Cortenaer bijgezet in de Grote of St.-Laurenskerk te Rotterdam (praalgraf in de trant van Rombout Verhulst).

Cortenaer heeft vele malen blijk gegeven van moed en heeft als adviseur van Van Wassenaer goed werk gedaan. Wat hij waard was als vlootvoogd in een grote zeeslag, heeft hij door zijn vroegtijdig sneuvelen bij Lowestoft nauwelijks kunnen tonen.

Klik hier voor informatie over auteurs, literatuur en websites waar veelvuldig uit geciteerd of geparafraseerd is.

Pageviews vandaag: 2.