Stichting Kunstbus Groningen

Dit artikel is 07-10-2020 voor het laatst bewerkt.
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

binnenvaart

Vervoer van personen en goederen over water via rivieren, kanalen en meren. Tot het eind van de 19de eeuw liepen de belangrijkste vervoersstromen binnen Groningen via het water. De concurrentie van vervoer over de weg was miniem.

Het meest explosief groeide de binnenvaart vanaf de 17de eeuw in de Veenkoloniƫn. Dankzij de aanleg van kanalen en wijken ontstond een perfecte infrastructuur (zie veenkanalenstelsel). De binnenvaart op kanalen en de maren werd onderhouden door relatief kleine schepen tussen de 20 en 60 ton.

Eind 19de eeuw, begin 20ste eeuw ontstond door de opkomst van het vervoer per rail een belangrijke concurrent voor de binnenvaart, en nam door verbetering van wegen en de komst van diesel- en benzinemotoren het vervoer over de weg toe. Diverse spoorwegmaatschappijen legden uit strategische overwegingen hun rail parallel aan waterwegen en veroverden zo een deel van de vervoersstromen over middellange en lange afstand.

De vrachtauto was in de beginperiode vooral een concurrent van het vervoer over korte afstand. Snikke- en beurt
vaartbedrijven die over korte afstanden regelmatige en vaste diensten onderhielden tussen stad en het platteland legden het loodje of schakelden tijdig over op de vrachtauto.

Diverse, eind 20ste eeuw nog bestaande, transportbedrijven zijn voortgekomen uit oude beurtvaartbedrijven. De campagnevaart die landbouwproducten vanaf landerijen naar aardappelmeel, strokarton- en suikerfabrieken vervoerde, hield langer stand omdat de laad- en lossystemen bij de fabrieken ingericht waren op de binnenvaart. Overschakeling op vervoer per vrachtauto betekende per definitie ombouw van de fabriek.

In de jaren '50 en '60 verloor de binnenvaart met 50 tot 60 tons schepen in Groningen steeds verder terrein. Smalle kanalen en te kleine schepen bleken niet meer rendabel. Slechts schepen groter dan 1000 ton, zoals de Europaschepen wisten zich op nieuw aangelegde en verbrede kanalen te handhaven.

Eind jaren '90 wist de binnenvaart haar plaats binnen de vervoersstromen deels te heroveren. (Container)schepen maken steeds vaker deel uit van logistieke ketens, waarbij terminaloperators in bijvoorbeeld Delfzijl, Veendam en Groningen het voor- en natransport organiseren. Met de ontwikkeling van een zogenaamde WaterBox worden diverse terminals in Nederland op den duur met elkaar verbonden. Containerschepen gaan dan vaste diensten onderhouden tussen de terminals in Nederland en daarmee wordt het beurtvaartsysteem in een nieuwe vorm in ere
hersteld.


Eerste pageview van vandaag: 1