Stichting Kunstbus Groningen

Dit artikel is 29-09-2020 voor het laatst bewerkt.
Mail uw opmerking over of aanvulling op dit artikel naar kunstbus@gmail.com

Baflo

Gronings: Bavvelt. Wierdedorp in de gemeente Winsum, tot 1990 hoofdplaats van de gemeente Baflo met voorts als voornaamste dorpen en gehuchten Rasquert, Den Andel, Saaxumhuizen, Dingen, Tinallinge, Abbeweer, De Vennen en Hammeland. Het grondgebied van de voormalige gemeente ten noorden van de weg Winsum-Warffum werd sinds de vroege Middeleeuwen op de zee veroverd. Opvallend zijn de kwelderruggen die de voormalige Hunzeboezem afsluiten, waarop vanouds de boerderijen liggen (Dikemaweg, Hornsterweg).

Baflo was de hoofdplaats van het Halfambt. Er was een genootschap van kalendebroeders; het dorp was ook de hoofdplaats van een decanaat van het bisdom M√ľnster. Dit decanaat of personaat Baflo omvatte de proostdijen Oldehove, Leens, Usquert, Loppersum en Farmsum en verder Baflo zelf. De laatste was in engere zin de proostdij Baflo, ook wel personaat Baflo genoemd. Het besloeg een deel van Middag, het Halve Ambt, Ubbega en verder Westerdijkshorn, Noord- en Zuidwolde en Innersdijk. De proostdij hield met de Reductie (1594) op te bestaan.

De borgen Sassema en Saaksumborg werden afgebroken in resp. 1710 en 1785. Het schathuis van de laatste werd in 1972 afgebroken; bouwmateriaal hiervan werd gebruikt voor de bouw van een theehuis bij Verhildersum in Leens.

De aan St-Laurentius gewijde hervormde kerk dateert uit de 12de eeuw. Daarvan resteert het uit tufsteen opgetrokken westelijke deel. In de 13de eeuw is een nieuw bakstenen koor gebouwd. In 1656 en 1808 is de kerk
verbouwd, getuige gevelstenen in de westgevel. De 17de-eeuwse preekstoel is afkomstig uit de kerk van Engelbert; het orgel is in 1877 door R. Meijer gebouwd. In de vloer bevinden zich veel belangwekkende grafzerken. Aan de
zuidgevel zit een zonnewijzer uit 1818. De vrijstaande toren is 13de-eeuws; omstreeks 1500 is hij verhoogd. Op de grond bevindt zich nog een cachot.

De gereformeerde kerk is in 1877 naar ontwerp van H. Wind gebouwd, in 1926 door Y. van der Veen vergroot en in 1951 resp. 1967 onherkenbaar gemoderniseerd.

Aan de Willem de staat een villa naar ontwerp van E. Reitsma.

Geboorteplaats van Rudolf Agricola (1443-1485); in het centrum van Baflo herinnert een standbeeld aan zijn 500ste sterfdag.
Startplaats van de Noorder Rondritten, een schaatswedstrijd over 150 km.

In de Middeleeuwen in Bestlon, Beftlon, in Bathlon, in Baflon; Beft- en Baht- = bacht(en) oftewel achter; lo = moerasbos. De betekenis is dus: achter de moerasbossen. Schimpnamen voor de inwoners: Koarschoevers, Koarkroders.


Pageviews vandaag: 18.